Nhạc cụ bộ dây


Nhạc cụ bộ gỗ


Nhạc cụ bộ gõ


Nhạc cụ bộ đồng


Nhạc cụ loại khác


Loại giọng hát

Oboe

Anh: Oboe; Pháp: Hautbois; Đức: Oboe / Hoboe; Ý: Oboe; TBN: Oboe; phiên âm tiếng Việt: Ô-boa

Oboe là 1 nhạc cụ có nguồn gốc cổ xưa không thua kém gì cây flute. Có thể coi loại sáo aulos thời cổ Hy Lạp là 1 trong những tổ tiên của kèn oboe.

Đầu thế kỷ XVII, dựa trên cơ sở một số loại kèn từ các vùng Trung Cận Đông du nhập vào, 2 nghệ nhân người Pháp là Philidore và Otterger đã chế tạo ra loại kèn oboe để dùng trong dàn nhạc. Trong gần 1 thế kỷ, oboe là thần tượng của các nhạc sĩ và những người mê nhạc. Những nhạc sĩ sáng tác lớn nhất của thế kỷ XVII, XVIII như Lully, Rameau, Bach, Handel cũng yêu thích và sử dụng oboe trong các tác phẩm của mình. Sang thế kỷ XIX, người ta đưa vào kèn oboe cơ cấu nắp đậy hơi của cây flute của ông Boehm, và từ đó kết cấu của oboe chỉ còn thay đổi về mặt chi tiết.

Oboe là một nhạc cụ hình ống, một đầu loe ra, một đầu có cắm dăm kép- là hai miếng sậy dát mỏng buộc chặt vào nhau, cắm vào một ống nhỏ bằng đồng- gọi là thắng, để nối dăm kèn với thân kèn. Khi thổi hơi vào, những miếng sậy này rung lên, sự rung động này truyền vào cột không khí trong lòng ống của nhạc cụ và tạo ra âm thanh. Nhờ một số đặc tính về cấu trúc, kèn oboe hầu như không bị biến đổi về độ chuẩn cao, thấp của âm thanh, cho nên người ta quen lấy âm thanh của oboe làm âm mẫu cho các nhạc cụ trong dàn nhạc.

Khả năng kỹ thuật của oboe khá linh hoạt, nhưng vẫn thua cây flute. Chủ yếu nó là một nhạc cụ có âm thanh du dương như ca hát, chứ không phải là một nhạc cụ kỹ xảo. Âm sắc của kèn oboe có pha chất giọng mũi rất đặc biệt. Ở âm khu trung nó có âm thanh tươi mát, êm dịu, làm xúc động lòng người, đôi khi than vãn, gần như xót xa. Khác với tính chất lạnh lẽo của flute, oboe giàu tính xúc cảm hơn. Sở trường của nó là sự buồn rầu, than thở, những tiếng rên rỉ não lòng. Âm thanh của nó cũng có thể miêu tả sự dí dỏm và duyên dáng, đôi khi còn hài hước, nếu sử dụng một số nốt của khu âm trầm.

Nhiều nhạc sĩ danh tiếng đã viết những bản hòa tấu cho kèn oboe và dàn nhạc, như Concerto cho oboe & violon và dàn nhạc của J.S.Bach, 6 bản concerto cho oboe và dàn nhạc của nhạc sĩ Đức thế kỷ XVIII Haendel, 11 bản concerto cho oboe và dàn nhạc thính phòng của nhạc sĩ Italia thế kỷ XVIII Vivaldi...

Những hãng sản xuất kèn oboe nổi tiếng thế giới vẫn là những hãng của Pháp như Rigoutat, Marigaux, Buffet, Couesnon, Jardé... và một vài hãng của Áo, Nga.

TS.Vũ Tự Lân


View: 3473  -  Nguồn:  -  Cập nhật lần cuối: 01:38 27/03/2015  -  Quay lại
© Trang thông tin âm nhạc cổ điển do Bút nhóm nhaccodien.info xây dựng.
® Ghi rõ nguồn "nhaccodien.info" khi phát hành lại thông tin từ website này.                                Thiết kế: Lê Long - Code: Kal Kally