Werther

 

Âm nhạc: Jules Massenet
Libretto: Edouard Blau, Paul Milliet và Georges Hartmann dựa theo truyện ngắn của Johann Wolfgang von Goethe.
Công diễn lần đầu: tại Hofoper, Vienna vào ngày 16 tháng 2 năm 1892.
 
Nhân vật: Loại giọng
Werther: Tenor
Charlotte: Mezzo-soprano
Albert: Baritone
Sophie : Soprano
(Vở opera này cũng có 1 phiên bản khác với vai Werther được viết cho giọng Baritone. Massanet đã viết lại để tặng cho giọng nam trung Mattia Battistini).
 
Tóm tắt nội dung
 
Màn 1. Wetzlar, gần Frankfurt, năm 1780. Mặc dù mới là tháng 7 nhưng ông Bailiff đã dạy cho những đứa con của mình bài hát Giáng sinh trong vườn nhà. Hai người háng xóm Schmidt và Johann xem với sự thích thú. Họ hỏi thăm người chị cả Charlotte - người đã đính hôn với Albert theo ước nguyện trước khi qua đời của mẹ cô. Nhân lúc Albert vắng mặt, Bailiff nói rằng đêm nay cô sẽ đi cùng nhà thơ Werther - người mà mọi người cảm thấy không hợp tính tình lắm, tới một lễ hội hóa trang địa phương. Khi những người hàng xóm đi ăn tối và Bailiff quay về nhà thì Werther đến. Anh ca ngợi vẻ đẹp của đêm và chăm chú nhìn Charlotte cắt bánh mì và bơ cho các em. Rồi hai người đi tham dự vũ hội còn Bailiff cùng bạn bè đến quán rượu. Albert bất ngờ xuất hiện sau một chuyến đi xa dài 6 tháng. Lo lắng vì không tìm thấy Charlotte, anh nói với em gái Charlotte là Sophie rằng sáng mai anh sẽ quay lại. Khi trăng lên, Werther và Charlotte quay trở về. Anh tỏ tình với cô nhưng bị cắt ngang vì gặp Bailiff, họ lại tưởng là Albert. Giận dữ vì nỗi thất vọng của mình, Werther thôi thúc Charlotte đừng giữ lời hứa lấy Albert nhưng Charlotte từ chối.
 
Màn 2. Ba tháng sau, Charlotte và Albert giờ đã kết hôn, hạnh phúc dạo bước dọc quảng trường thành phố để đến nhà thờ, theo sau là Werther. Shophie chúc mừng hai người. Khi Charlotte ra khỏi nhà thờ, Werther liền kể về lần đầu gặp gỡ giữa họ. Charlotte van xin anh đừng tìm cách gặp mình cho đến lễ Giáng sinh. Werther sững người nhưng khi Sophie chào anh thì anh lại lao vụt đi. Nhìn Charlotte an ủi cô em đang khóc lóc vì hành động của Werther. Albert nhận ra rằng Werther đang yêu vợ mình.
 
Màn 3. Một mình trong đêm Giáng sinh, Charlotte đọc lại những bức thư tình buồn rầu mà Werther đã viết cho cô. Khi cô đang cầu nguyện thì nhà thơ trẻ đột ngột xuất hiện. Và khi anh đọc bài thơ của cô viết, anh biết rằng cô yêu anh. Họ ôm chầm lấy nhau, nhưng Charlotte nhanh chóng nói lời vĩnh biệt với Werther. Werther ra đi với ý nghĩ tự vẫn ở trong đầu. Albert trở về, tìm kiếm người vợ như đang mất trí của mình. Werther gửi một bức thư cho Albert đề nghị mượn một khẩu súng lục với lời giải thích rằng anh sắp có một chuyến đi xa. Một người hầu của Albert mang đến cho Werther đúng thứ anh yêu cầu. Linh cảm thấy một điều khủng khiếp, Charlotte vội lao đi tìm Werther.
 
Màn 4. Khi Charlotte tới được nơi ở của Werther thì đã quá muộn. Werther đang hấp hối. Cô nói rằng cô yêu anh. Werther tha thứ cho Charlotte. Anh chết, ngoài đường tiếng những đứa trẻ hát bài hát Giáng sinh vẫn vang lên…
 
Trích đoạn libretto nổi bật
 
Je vous écris de ma petite chambre
Aria của Charlotte trong Màn III vở opera. Charlotte đọc những bức thư Werther gửi cho cô trong đó anh kể với cô về nỗi buồn của mình cùng niềm hạnh phúc khi họ sẽ được bên nhau. Tình cảm của anh khiến cô nhận ra rằng cô vẫn còn yêu anh.
 
Werther! Werther! Qui m’aurait dit la place
que dans mon coeur il occupe aujourd’hui?
Depuis qu’il est parti, malgré moi,
tout me lasse, et mon âme est pleine de lui !
Ces lettres! Ces lettres!
Ah, je les relit sans cesse...
avec quel charme, mais aussi quelle tristesse!
Je devrais les détruire...je ne puis!
 
"Je vous écrit de ma petite chambre. Un ciel gris et lourd de décembre pese sur moi comme un linceu, et je suis seule, toujours seul!"
 
Ah! Personne auprès de lui !Pas un seul temoignage de tendress ou même du pitié! Dieu! Comment m’est venu ce triste courage d’ ordonner cet exil et cet isolement!
 
 
"Des cris joyeux d’enfants montent sous ma fenêtre, des cris d’enfants! Et je pense à ce temps si doux où tous vos chers petits jouaient autour de nous. Ils m’oublieront peut-être?"
 
Non, Werther, dans leur souvenir, votre image reste vivante. Et quand vous reviendrez... mais doit-il revenir? Ah! Ce dernier billet me glace et m’épouvante!...
 
 
"Tu m’as dit : ‘à Noël’ et j’ai crié-’Jamais!’ "... On va bientôt connaître qui de nous disait vra,... Mais si je dois reparaître au jour fixé devant toi, Ne m’accuse pas, pleure - moi! Ne m’accuse pas, pleure - moi! Oui, de ses yeux si pleins de charme, Ces lignes, tu les lira, et tu les mouilleras de tes larmes, O Charlotte! Et tu frémiras, tu frémiras, Tu frémiras!”
 
Werther! Werther! Ai nói ta hay giờ đây
anh ấy chiếm vị trí nào trong trái tim ta?
Từ khi anh ấy ra đi mặc dù ta không muốn thế,
ta chán tất thảy và lòng ta đầy hình ảnh anh!
Những bức thư này ! Những bức thư này!
Ôi, ta đã đọc chúng mãi không thôi…
với lòng say mê và cũng buồn bã biết bao!
Ta phải hủy chúng đi … nhưng ta không thể!
 
“Anh viết cho em từ căn phòng nhỏ của anh. Khoảng trời tháng chạp xám xịt và nặng nề trĩu nặng trên anh như một mảnh vải liệm và anh cô đơn, lúc nào cũng cô đơn!”
 
A! Không có ai ở bên anh ấy ! Không có gì chứng tỏ tình yêu hay lòng thương hại cả ! Chúa ơi ! Làm sao mà thứ dũng khí thảm hại này lại đến bằng cách sắp đặt chốn lưu đầy và sự cô lập đó!
 
“Tiếng lũ trẻ la hét vui vẻ dội lên từ phía dưới cửa sổ phòng anh, ôi tiếng lũ trẻ ! Và anh nghĩ tới những giờ phút êm đềm khi tất cả bọn chúng chơi quanh chúng ta. Có thể nào chúng quên anh không?”
 
Không, Werther ơi, trong ký ức của chúng, hình ảnh anh vẫn còn sống động. Và khi anh trở lại… Nhưng khi nào anh ấy trở lại ? A ! bức thư cuối này làm mình lo sợ lạnh người!...
 
“Em đã hẹn anh “đến Noel!” Còn anh kêu “không bao giờ”…Chúng ta sẽ sớm biết ai trong chúng ta đúng …nhưng mà nếu anh phải xuất hiện trước em vào một ngày được định trước, đừng kết tội anh, hãy khóc thương anh ! Đừng kết tội anh, hãy khóc thương anh ! Phải, bằng cặp mắt đầy lôi cuốn, em sẽ đọc thấy những dòng này và em sẽ thấm khô nước mắt. Ôi Charlotte ! Em sẽ run rẩy, em sẽ run rẩy, em sẽ run rẩy!”
 
Va! laisse couler mes larmes 
Aria của Charlotte trong Màn III vở opera. Charlotte để mặc cho nỗi buồn vì không thể lấy được Werther tuôn trào. Cô òa khóc và nói rằng trái tim trống trải của mình không gì khỏa lấp được khi anh ở xa.
 
Va! Laisse couler mes larmes!
elles font du bien, ma chérie !
Les larmes qu’on ne pleure pas
Dans notre âme retombent toutes,
et de leurs patientes goutes
Martèlent le coeur triste et las.
Sa résistance enfin s’épuise;
le coeur se creuse et s’affaiblit;
il est trop grand, rien ne l’emplit;
et trop fragile, tout le brise!
Nào! hãy để nước mắt em tuôn chảy!
Chúng tốt cho em, người yêu ơi!
Những giọt lệ mà ta không để rơi
Sẽ rơi lại vào lòng mình tất cả,
Chúng sẽ đập vào con tim buồn nản
Bằng những giọt nhẫn nhịn khổ hình.
Sức chịu đựng rốt cuộc kiệt cùng;
Con tim yếu đi và suy sụp;
Nó quá lớn, chẳng gì làm đầy được;
Và quá mong manh, rất dễ tổn thương!
 
Pourquoi me réveiller 
Aria của Werther trong Màn III vở opera. Nhà thơ trẻ Werther đã trở lại gặp Charlotte, tình yêu của anh, người đã kết hôn với Albert. Cô chỉ cho anh một vài cuốn sách mà trước kia họ thường đọc cùng nhau. Một cuốn đặc biệt, thơ Ossain, khiến Werther xin gió mùa xuân ngừng vuốt ve anh, vì giờ đây số phận của anh là đau thương và buồn bã.
 
Pouquoi me réveiller, ô souffle du printemps?
Sur mon front je sens tes caresses,
et pourtant bien proche est le temps
des orages et des tristesses!
Pourquoi me réveiller, ô souffle du printemps?
Demain, dans le vallon, viendra le voyageur,
se souvenant de ma gloire première,
et ses yeux vainement chercheront ma splendeur:
Ils ne trouveront plus que deuil et que misère!
Hélas! Pourquoi me réveiller, ô souffle du printemps?
Vì sao đánh thức ta, hỡi làn gió mùa xuân?
Ta cảm thấy mi vuốt ve trên trán.
Thế mà tiết âm u và bão táp
Đang gần đến lắm thay!
Vì sao đánh thức ta, hỡi làn gió mùa xuân?
Tới thung lũng ngày mai, người lữ khách
Hồi tưởng vinh quang của ta thủa trước
Mắt vô ích tìm cảnh rực rỡ của ta.
Chẳng thấy nữa đâu, chỉ tang tóc và buồn đau!
Than ôi! Sao đánh thức ta, làn gió mùa xuân hỡi?
 
Ngọc Anh & Cobeo (nhaccodien.info) dịch

View: 3279  -  Nguồn: Metoperafamily.org  -  Cập nhật lần cuối: 09:46 10/03/2011  -  Quay lại
Bài mới cập nhật


© Trang thông tin âm nhạc cổ điển do Bút nhóm nhaccodien.info xây dựng.
® Ghi rõ nguồn "nhaccodien.info" khi phát hành lại thông tin từ website này.                                Thiết kế: Lê Long - Code: Kal Kally